محمد حسن خان اعتماد السلطنه

1163

تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )

به هم خورده شكست يافتند و در اين وقت كريمخان ملتفت شد كه بعضى از دسته‌هاى لشكر او متفرّق شده و بنه را حركت داده‌اند نگاه‌بانى و حراست قشون را بر عهدهء شيخعلى خان موكول داشت و خود با سه چهار نفر جلودار به طرف بنه راند كه به حفظ آن كوشد ، در راه به سپاه فتحعلى خان كه بسيارى از بنه را غارت كرده برمىگشتند و از شكست فتحعلى خان بىخبر بودند برخورد جمعى از آنها را بكشت و شب را در محل بنه بسر برد و چاپاران و قاصدان به طلب نادر خان و هزيمت‌يافتگان فرستاد و مراجعت به اردو نمود و مراغه و خوى و سلماس و پرشر و ساير آن نواحى را مصفّى كرد و امرا و رؤساى آذربايجان از قبيل كاظم خان قراجه‌داغى و شهباز خان دنبلى و احمد بيگ برادر او و پناه خان جوانشير مطيع او شدند و ارومى را كه فتحعلى خان به قلعهء آن پناه برده بود محاصره نمود و كار محصورين به سختى و فقدان آذوقه كشيد ، آخر الامر فتحعلى خان كه ابواب چاره را مسدود مىديد به اصطبل كريمخان آمده بست نشست و كريمخان او را امان داده ارومى را متصرّف شد و قبل از ظهور اين فتح ابراهيم خان بغايرى و مطلب خان كربالى و شهباز خان بككى و چند نفر ديگر در خفا با فتحعلى خان سازش كرده و قرار داده بودند كه كريمخان را به يك گلولهء تفنگ از پا درآرند مطلب ايشان افشا و به حكم كريمخان مقتول شدند و شيخعلى خان زند كه چيزى به مهر خود به ولايات حواله داده بود و محصّل به تحصيل آن گماشته به حكم كريمخان كور شد و برادرش نظر على خان كه چندى قبل به حكومت گيلان برقرار گرديده از نظر افتاد . هدايت اللّه خان به حكومت گيلان رفت و نظر عليخان را مقيّدا نزد كريمخان فرستاد ، امّا شيخعلى خان بعد از دو سه روز حبس مستخلص شده كريمخان تيولات براى او قرار داد و نظر عليخان نيز از قيد خلاص ، و مرجع خدمات گرديد و سبز عليخان زند كه مأمور ايالت سرحدات فيلى و عربستان بود چون خبر بىلطفى كريمخان به شيخعلى خان منتشر گرديد به دست شيخ علوان كه يكى از مشايخ اعراب بود كشته شد . پوشيده نباشد كه سفر ثانى كريمخان را به آذربايجان و محاصره كردن او اروميّه را در تاريخ مخصوص زنديه از وقايع سال هزار و صد و هفتاد و پنج نوشته ولى ساير مورخين اين سوانح را از حوادث سال هزار و صد و هفتاد و شش نوشته‌اند و ظاهرا قول ساير مورخين اصحّ باشد زيرا كه فقط محاصره